Kategori: Makaleler

Artan Azalan Kaçıncı Türev? Ekonomik Bir Bakış Hayat, her anında seçim yapmayı gerektirir. Hangi ürünleri alacağımıza, hangi yatırımları yapacağımıza, hangi hizmetlerden faydalanacağımıza karar verirken sürekli olarak fırsat maliyeti hesaplamaları yaparız. İnsanlık tarihinin en temel meselelerinden biri, kaynakların kıtlığıdır. Bu kıtlık, seçimler yapmayı ve bu seçimlerin sonuçlarını hesaplamayı zorunlu kılar. Ekonomide, bu hesaplamalar sadece bireylerin günlük yaşamında değil, aynı zamanda devletlerin ve toplumların politikalarını belirlerken de kritik rol oynar. Artan ve azalan türev konusu, ekonominin temel kavramlarından biri olan “marginalizm” ile doğrudan ilişkilidir. Peki, artan azalan kaçıncı türev sorusu, mikroekonomiden makroekonomiye, hatta davranışsal ekonomiye kadar uzanarak nasıl bir anlam taşır? Bu…

Android Güncelleme Geri Alınabilir Mi? Teknoloji, Toplum ve Birey Bugün teknoloji, hayatımızın ayrılmaz bir parçası haline gelmişken, çoğumuz telefonlarımızı en temel iletişim aracımız olarak görüyoruz. Android işletim sistemi, dünya genelinde milyonlarca kişi tarafından kullanılmakta ve sürekli olarak güncellenmektedir. Peki, bu güncellemeler her zaman beklenen sonucu doğurur mu? Çoğumuz, bir güncellemeyle birlikte cihazlarımızın hızından ya da kullanım kolaylığından taviz verebileceğini düşündüğümüzde, geri alma ihtiyacı hissediyoruz. Ancak, güncelleme geri almak, sadece bir teknik soru değildir; toplumsal yapılar, kültürel pratikler, cinsiyet rolleri ve güç ilişkileriyle de derin bir bağlantıya sahiptir. Teknolojinin bireyler üzerindeki etkisi, bu güncellemelerin toplumsal normlarla, bireylerin davranışlarıyla ve toplumsal adaletle…

Kaynakların Kıtlığı, Seçimler ve Akyaka’ya Ulaşımın Ekonomik Bağlamı Bir zamanlar önceliği sadece doğal güzellikleri ve sakin atmosferi olan küçük bir yerleşim olan Akyaka, artık yerel ekonominin hem mikro hem de makro düzeyde dikkatle analiz edilmesi gereken bir turizm merkezine dönüşüyor. İnsanlar ve toplumlar, sınırlı kaynaklar karşısında sürekli seçimler yapmak zorunda kalır; bu seçimlerin maliyeti ise gözle görülemeyen fırsat maliyeti gibi kavramlarla ölçülür. Akyaka’nın havaalanına yakınlığı, turizm gelirleri, bölgesel entegrasyon ve kamu politikalarıyla olan ilişkisi, ekonomik refahı nasıl şekillendiriyor? Akyaka’nın coğrafi konumu, Muğla iline bağlı Ula ilçesinde, Gökova Körfezi’nin ucunda yer almasıdır. Bu konum, turizm talebini tetiklerken erişim maliyetlerini ve seçimleri…

Geçmişi anlamak, sadece o dönemin koşullarını kavramakla kalmaz, aynı zamanda bugünü de daha derinlemesine kavrayabilmemizi sağlar. İnsanlık tarihinin birikmiş bilgisi, bugün yaşadığımız dünyayı şekillendiren dinamikleri anlamada temel bir rol oynar. KCC (Kronik Kafa Travması) da tıpta, geçmişten gelen bir sorun olarak, tıbbın evriminde önemli bir yer tutmaktadır. Bu yazıda, KCC’nin tarihsel gelişimini ve tıbbın bu konuda nasıl bir dönüşüm geçirdiğini keşfedeceğiz. Kronolojik bir bakış açısıyla, bu tıbbi durumun nasıl şekillendiğini ve toplumsal dönüşümlerin nasıl tıbbî yaklaşımları etkilediğini tartışacağız. KCC’nin Tıbbi Tarihsel Yolu: İlk Tanımlar ve Gelişim Kronik kafa travması, geçmişte daha çok “deliliğe” ya da psikolojik bozukluklara benzer şekilde algılanıyordu.…

Kakao ve Kahve Aynı Şey Mi? Güç İlişkileri ve Toplumsal Düzen Üzerine Bir Siyaset Bilimi Perspektifi Siyaset bilimi, güç ilişkilerinin toplumsal yapıyı nasıl şekillendirdiğine dair derinlemesine bir bakış açısı sunar. Herhangi bir sosyal fenomeni incelemede, güç, iktidar, ideoloji ve kurumların oynadığı rol büyük bir öneme sahiptir. Belirli bir soruya – örneğin, “Kakao ve kahve aynı şey mi?” – bakarken bile, bu iki tarımsal ürünün farklılıkları ve benzerlikleri üzerinden toplumsal güç yapılarının nasıl işlediğini keşfetmek mümkündür. Kakao ve kahve, küresel tedarik zincirlerinde büyük bir ekonomik güç ve kültürel etkiye sahiptir, ancak bu ürünlerin dünya üzerindeki üretim biçimleri, ekonomik sonuçları ve ideolojik…

Kadın Hoca Ne Denir? Tarihsel Perspektiften Bir Bakış Geçmiş, her zaman bugünü daha derinlemesine anlamamıza yardımcı olur. Özellikle toplumsal cinsiyetin şekillendiği tarihsel süreçleri incelemek, bu yapıların nasıl evrildiğini ve bugünkü yansımalarını nasıl hissettiğimizi anlamamıza olanak tanır. Kadınların eğitim dünyasında nasıl yer bulduğunu, tarihsel olarak hangi engellerle karşılaştıklarını ve bugüne nasıl ulaşabildiklerini anlamak, sadece geçmişin bir anlatısı değil, aynı zamanda toplumsal eşitsizliklerin ve normların bugün hala nasıl işlediğini gösteren bir ışık tutar. Ortaçağ ve Erken Modern Dönemde Kadın Hoca Figürü Kadınların eğitimde yer alması, tarih boyunca pek çok toplumda engellenmiş veya yalnızca sınırlı alanlarla sınırlanmıştı. Ortaçağ Avrupa’sı, kadınların eğitimde genellikle ikinci…

Borç Senetleri Hesabı Nasıl Kapatılır? Antropolojik Bir Perspektif Dünyanın farklı köylerinden şehirlerine, nehir kenarlarından çöl kasabalarına kadar her kültür, kendi ekonomik sistemleri ve ticaret anlayışları üzerinden toplumunu şekillendirir. Ekonominin sadece para ve ticaretle sınırlı olmadığını, aynı zamanda ilişkiler, kimlikler ve kültürel ritüellerle iç içe geçtiğini anlamak, çok daha derin bir kavrayış gerektirir. Bir borç senedi, modern finansal sistemin pratik bir aracıdır, ancak bu sembolün gerisinde bir kültürün, bir toplumun ekonomik ve sosyal yapısına dair izler vardır. Peki, borç senetleri hesabı gerçekten nasıl kapatılır? Bu soruyu sadece finansal bir işlemi çözme aracı olarak görmek, çok daha derin anlamlara inmekten kaçınmak olacaktır.…

Bihter: Toplumsal Düzenin ve Güç İlişkilerinin Bir Yansıması mı? Hayatımızda karşılaştığımız her birey, sosyal yapının, normların ve güç ilişkilerinin bir parçasıdır. Ancak bazı karakterler, toplumsal sistemin ne kadar derinlikli ve katmanlı işlediğini gözler önüne serer. Bihter, Halit Refig’in ünlü filmi Aşk-ı Memnu’nun, daha önce Halit Refig tarafından yazılmış olan romanın baş karakterlerinden biridir. Onun trajik hikayesi, toplumsal cinsiyet, güç, sınıf, ve iktidar ilişkilerinin etrafında döner. Ancak Bihter’i anlamaya çalışırken, onu sadece bir birey olarak değil, aynı zamanda toplumsal düzenin bir temsilcisi olarak da görmek gereklidir. İktidar, kurumlar, ideolojiler ve yurttaşlık kavramları üzerinden bir analiz yaparak Bihter’in kimliği üzerine düşünmek, aslında…

Aşağıda, Yalova Atatürk Köşkü / genel olarak “Atatürk Köşkü” adıyla bilinen mekân üzerinden “giriş ücreti” meselesini — ama esas itibariyle toplumsal yapı, erişim, kültür ve eşitsizlik bağlamında — sosyolojik bir bakışla ele alan bir blog yazısı taslağı bulacaksınız. Image Image Image “Atatürk Köşkü’ne Giriş Ücreti Ne Kadar?” — Bir Soru, Bir Davet İnsan kültürüne, tarihe, belleğe dair mekânlara yürüdüğümüzde; kapıda verilen zarftaki rakam kadar, “o mekâna kimlerin erişebileceği” sorusu da önem kazanır. “Atatürk Köşkü giriş ücreti ne kadar?” diye sormak yalnızca bir turist sorusu değildir — aslında bu soruyla birlikte, kimlik, erişim, kültürel mirâs ve toplumsal eşitsizlik üzerine düşünmeye başlarız.…

Avareş Kürtçe Ne Demek? Bir Kelimenin Derinliklerine İniyoruz Konya’nın sakin sokaklarında yürürken, bazen kafamda kelimelerle oynar, onların anlamlarını sorgularım. Bazen de dilin arka planında yatan kültürel, toplumsal dinamikleri düşünürüm. Bugün yine öyle bir kelimeyle karşılaştım: “Avareş”. Kulağa garip gelebilir, ancak bu kelimenin Kürtçede farklı anlamları var. Hem mühendislik bakış açısıyla hem de insani bir perspektifle incelemek istiyorum. Avareş kelimesinin anlamını çözmeden önce, bu kelimenin nasıl bir etkileşime girdiğini, anlamının nasıl değişebileceğini, derinliklerinde neler saklı olduğunu tartışalım. Avareş: Mühendis Gözünden Bir Kez Daha İçimdeki mühendis devreye girmeden duramıyorum. “Avareş” kelimesi, aslında çok net bir anlam taşıyor gibi görünüyor, ama tabii ki…